Lesvos oldies

ΕΞΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ του Νικολάου Σταυρίδη - Νικολαϊδη (Φιλόλογου - Ιστορικού)

ΕΞΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ

Η Πέτρα ανέδειξε τις παρακάτω εξέχουσες προσωπικÏŒτητες της επιστήμης και της τέχνης :

1. ΚΑΖΑΖΗΣ  ΝΕΟΚΛΗΣ  (Πέτρα 1849 - Αθήνα 1936) 

Γεννήθηκε στην Πέτρα αλλά πέρασε τα παιδικά του χρÏŒνια στο Αδραμύττιο, ÏŒπου ο πατέρας του ήταν τραπεζίτης. ΤακτικÏŒς καθηγητής της πολιτικής οικονομίας (1891 - 1894) και της εγκυκλοπαιδείας και φιλοσοφίας του Δικαίου (1894 - 1910). Κοσμήτωρ της Νομικής (1900), πρύτανης του Πανεπιστημίου ΑθηνÏŽν (1902), ξανά κοσμήτωρ (1907), εξελίχθηκε σε ένθερμο υπέρμαχο των εθνικÏŽν δικαίων.  Το επιστημονικÏŒ και συγγραφικÏŒ έργο του υπήρξε σημαντικÏŒ και πληθωρικÏŒ : φιλοσοφικά, οικονομικά, πολιτικά, ιστορικά συγγράμματα, ÏŒπως και εκατοντάδες άρθρα, μελέτες κλπ.
Στα 1996, ο Σύλλογος ΠετρανÏŽν Αθήνας "Ορέστης Κανέλλης" ανήγειρε χάλκινη προτομή του στον αύλειο χÏŽρο του πρÏŽην Λυκείου Πέτρας και νυν Αγροτικού Ιατρείου.

2. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ ΜΙΧΑΗΛ (Πέτρα 1855 - Μυτιλήνη 1950)
 
Ο "πατριάρχης" οικογένειας φιλολÏŒγων της Πέτρας. Ελληνοδιδάσκαλος επί μισÏŒ περίπου αιÏŽνα (1880 - 1926) σε σχολεία της Μυτιλήνης. ΜολονÏŒτι δεν είχε πανεπιστημιακή μÏŒρφωση, διακρινÏŒταν για τη φιλολογική του κατάρτιση. Δημοσίευσε την τραγωδÎ¯α  "ΚÏŒδρος" (1880) και δύο συλλογές άρθρων με τον τίτλο "Λεσβιακαί σελίδες" (1909, τομ. Α΄  &  1939, τομ. Β΄).

3. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ  ΚΙΜΩΝ  (Πέτρα 1906 - 1952)

ΜοναχογιÏŒς του ελληνοδιδασκάλου Μιχαήλ Μιχαηλίδη.
Διαπρεπής φιλÏŒλογος και εξέχων δημοτικιστής (σε αντίθεση με τον "γλωσσαμύντορα" πατέρα του) λÏŒγιος. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου ΑθηνÏŽν. Συνδέθηκε στενά με μεγάλες προσωπικÏŒτητες του δημοτικισμού απÏŒ το προοδευτικÏŒ περιβάλλον της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης (Λίνος Πολίτης, Ιωάννης Κακριδής).
 Την Άνοιξη του 1942 - και ενÏŽ είχε διακοπεί η λειτουργία του Ημιγυμνασίου στην Πέτρα - ο Κίμων Μιχαηλίδης ήρθε σε συνεννÏŒηση με τον Έκτορα Λασκαρίδη, συγχωριανÏŒ του μαθηματικÏŒ (που επίσης δεν απέκτησε τίτλο σπουδÏŽν), για τη σύσταση ιδιωτικού σχολείου. Σε μια εποχή που ο τÏŒπος είχε στερηθεί ανάμεσα σε άλλα και το Ημιγυμνάσιο, η συμβολή του "Φροντιστηρίου" στα εκπαιδευτικά πράγματα υπήρξε ανεκτίμητης αξίας.
Κατά τη διάρκεια της σύντομης ζωής του, ο Κίμων Μιχαηλίδης αναδείχθηκε ÏŒχι μÏŒνο σε ταλαντούχο δάσκαλο, αλλά και σε έναν απÏŒ τους εκλεκτÏŒτερους ιστορικούς της νεοελληνικής (και λεσβιακής) λογοτεχνίας. Εξέδωσε πολλές μελέτες.

4. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ  ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ (Πέτρα 1867 - Μυτιλήνη 1926)

ΠρÏŽτος εξάδελφος του "γλωσσαμύντορος" ελληνοδιδασκάλου Μιχαήλ Μιχαηλίδη.
Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου ΑθηνÏŽν. Δίδαξε επί σειρά ετÏŽν στη Σμύρνη, σε εφημερίδες της οποίας (Αμάλθεια, ΚÏŒσμος, Σμύρνη  κ.α.) δημοσιεύθηκαν ποιήματά του. Ήταν ένα πρÏŽιμο ποιητικÏŒ ταλέντο (είχαν δημοσιευθεί στίχοι του το 1881, ÏŒταν δηλαδή ήταν 14 ετÏŽν, στο περιοδικÏŒ "ΣαπφÏŽ"). Τύπωσε δύο συλλογές :  «ΡÏŒδα και κυπάρισσÎ¿ι» (1884) και «ÎŒνειρα» (1890). Στις μυτιληναÏŠκές εφημερίδες των αρχÏŽν του 20ου αιÏŽνα δεν υπάρχει τίποτα δικÏŒ του•  βρέθηκαν ωστÏŒσο ελάχιστα ποιήματά του στο «ΜικρασιατικÏŒν ΗμερολÏŒγιÎ¿ν» της Ε. Σ. ΣβορÏŽνου και στÎ¿ν «ΚÏŒσμο» της Σμύρνης, γεγονÏŒς που αποδεικνύει ÏŒτι συντηρούσε την ποιητική του διάθεση.

5. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ  ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ  (1863 - 1916 ;)
 
Σπούδασε ιατρική στο Παρίσι. Εγκαταστάθηκε κατÏŒπιν στη Σμύρνη, στο ΑγγλικÏŒ Νοσοκομείο της οποίας υπηρέτησε και αναδείχθηκε σε διαπρεπή χειρουργÏŒ. Βρέθηκε στο στÏŒχαστρο νεοτουρκικÏŽν εθνικιστικÏŽν κύκλων οι οποίοι, κατά τη διάρκεια του "πρÏŽτου διωγμού" (1914 - 1918), μεθÏŒδευσαν την απαγωγή (1916) και τον εκτοπισμÏŒ του στο εσωτερικÏŒ της Μ. Ασίας. Έκτοτε χάθηκαν τα ίχνη του.

6. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ  ΝΙΚΟΛΑΟΣ  (Πέτρα 1867 - 1943).

Εξάδελφος του προηγουμένου. ΝομικÏŒς και ιστορικÏŒς. Άνθρωπος φιλομαθής, με ευρύτητα πνευματικÏŽν ενδιαφερÏŒντων (ιστορικÏŽν, γλωσσολογικÏŽν, νομικÏŽν), εξελίχθηκε γρήγορα σε εμβριθή επιστήμονα με εκπληκτική αφομοιωτική, συνθετική και αναλυτική ικανÏŒτητα, ευλύγιστο κριτικÏŒ πνεύμα, ακαδημαÏŠκή σοφία και ακαταπÏŒνητο ερευνητικÏŒ ζήλο.
Το συγγραφικÏŒ έργο του είναι τεράστιο και αναφέρεται κυριÏŒτατα σε λεπτά νομικά ζητήματα περί τα προνÏŒμια του Οικουμενικού Πατριαρχείου και το οθωμανικÏŒ Δίκαιο. [π.χ. ‘Η ακίνητος ιδιοκτησία εν ΤουρκÎ¯α’ (Αθήναι 1903), ‘Ανατολικαί Μελέται, τομ. Ι  (Εν Σμύρνη, τύποις Ν. Μ. ΒιδÏŒρη, 1909). "Μελέται μουσουλμανικού δικαίου οθωμανικής νομοθεσίας και δικαίων των εν Τουρκία ΧριστιανÏŽν. Τεύχος πρÏŽτον" (Εν Μυτιλήνη, τύποις Σάλπιγγος, 1912), κ.α.]
Ο ΝικÏŒλαος Ελευθεριάδης διετέλεσε επί σειρά ετÏŽν ΝομικÏŒς Σύμβουλος του Κράτους επί ζητημάτων αφορÏŽντων το καθεστÏŽς ιδιωτικÏŽν ή βακουφικÏŽν ακινήτων που βρέθηκαν εντÏŒς ελληνικής επικρατείας (1912 - 1923), ÏŒπως επίσης και επί του δαιδαλÏŽδους προβλήματος των ανταλλαξίμων (1923 κ.ε.).
ΑπÏŒ το γάμο του με την Ελένη Μωραΐτου δεν απέκτησε παιδιά. Πέθανε σε ηλικία 76 ετÏŽν κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής.

7. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ ΤΑΚΗΣ (Πέτρα 1911 - 1987)
 
Ζωγράφος. Λάτρης των βιβλίων, της κλασικής μουσικής και μανιÏŽδης συλλέκτης κεραμικÏŽν. ΑνεψιÏŒς του νομομαθούς Νικολάου Ελευθεριάδη.
Υπήρξε αυτοδίδακτος. Αρχισε να ζωγραφίζει απÏŒ το 1925, αλλά επιδÏŒθηκε συστηματικά στη ζωγραφική μετά τη γνωριμία του με το ΓιÏŽργο ΓουναρÏŒπουλο (στα 1930) που, κατά κάποιο τρÏŒπο, στάθηκε ο μοναδικÏŒς του δάσκαλος. Στα έργα του καλλιέργησε την τοπιογραφία αξιοποιÏŽντας τύπους της εξπρεσιονιστικής γραφής.
Εξέθεσε για πρÏŽτη φορά το 1933 με την ομάδα "Τέχνη", της οποίας έγινε αργÏŒτερα μέλος. Μετά τον Β΄ ΠαγκÏŒσμιο ΠÏŒλεμο η ζωγραφική του (κυρίως νεκρές φύσεις) εμπλουτίστηκε με την οπτική του κυβισμού (γεωμετρικοποίηση του θέματος και αυστηρή χρωματολογία).
Το έργο του διακρίνεται για τον πηγαίο χαρακτήρα του και αποτελεί ιδιαίτερη περίπτωση της νεοελληνικής τέχνης. Υπήρξε ιδρυτικÏŒ μέλος των ομάδων "Στάθμη" (1949) και "ΑρμÏŒς", ενÏŽ η δημιουργία του έχει κοινά στοιχεία με τα έργα του ΒιτσÏŽρη, του Μηταράκη και του Ορέστη Κανέλλη. Παρουσίασε 5 ατομικές εκθέσεις στην Αθήνα (πρÏŽτη το 1934) και συμμετέσχε σε 4 πανελλήνιες (1938 - 1948), στην εκδήλωση της ομάδας "Τέχνη" (1940), στην Μπιενάλε του Σάουν Πάουλου (1959) και αλλού. Μετά την τελευταία του έκθεση στον "ΖυγÏŒ" (1959), σταμάτησε να ζωγραφίζει. ΑπÏŒ τÏŒτε πλούτιζε με πάθος και επιμονή τις συλλογές του : βιβλία, δίσκους μουσικής και πήλινα.
Πίνακές του βρίσκονται στην Εθνική Πινακοθήκη, στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων, στη Δημοτική Πινακοθήκη ΡÏŒδου και σε πολλές ιδιωτικές συλλογές.

8. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ  ΙΩΑΝΝΗΣ  (Πέτρα 1866 -  ; )

ΑπÏŒ τον ΟικονÏŒμο Σ. ΤÎ¬Î¾η  χαρακτηρίζεται "διαπρέπων εν Σμύρνη διδάκτωρ της Φιλολογίας". ÎŽστερα απ" τη Μικρασιατική Καταστροφή, εγκαταστάθηκε στην Αθήνα ÏŒπου δίδαξε στο ΑμερικανικÏŒ Κολλέγιο. Μετέφρασε απÏŒ τα γαλλικά και δημοσίευσε στη Σμύρνη το έργο του "ονομαστού συγγραφέα και παιδαγωγού" (η διατύπωση είναι δική του)  J. Compayre : «Ο ΠεσταλÏŒτσης. Ο βίος και το έργον του»

9. ΦΡΙΛΙΓΓΟΣ  ΚΩΣΤΑΣ  (Σμύρνη 1882 - Αθήνα 1950)
 
Λογοτέχνης, διανοούμενος και γιατρÏŒς (δερματολÏŒγος). ΚαταγÏŒταν απÏŒ τα Κύθηρα, αλλά γεννήθηκε στη Σμύρνη. Με την Πέτρα συνδέθηκε μέσω του γάμου του με την ΦωτÏŽ Σταύρου, αδελφή των Θρασυβούλου και Δημητρίου Σταύρου.
ΔυναμικÏŒ στέλεχος της Εθνικής Αντίστασης κατά των ΓερμανÏŽν, άνθρωπος με οργανωτικά προσÏŒντα και δημοκρατικÏŒ φρÏŒνημα ορίστηκε απÏŒ το Ε.Α.Μ. νομάρχης Λέσβου [Σεπτέμβριος - Νοέμβριος 1944].
Δημοσίευσε ιατρικές και φιλολογικές μελέτες σε περιοδικά της Σμύρνης, της Μυτιλήνης και της Αθήνας. Εξέδωσε την ποιητική συλλογή "Τα τραγούδια της σκιάς" και δημοσίευσε ποιήματα και διηγήματα στα λογοτεχνικά περιοδικά "Νουμάς", "Χαραυγή" και "Νεοελληνικά Γράμματα".
Πραγματοποίησε αξιÏŒλογες έμμετρες μεταφράσεις βιβλικÏŽν κειμένων (με εισαγωγή και ερμηνευτικά σχÏŒλια) :  Ασμα Ασμάτων (1912, 2η εκδ. 1937), ΙÏŽβ (1931), Ψαλμοί (1947) και ΚÏŒελεθ (1950). Αφησε ανέκδοτες μεταφράσεις των "ΑργοναυτικÏŽν" του Απολλωνίου, των "ΦοινισσÏŽν" του Ευριπίδη, του "Αίαντος" το Σοφοκλή κ.α.

10. ΣΤΑΥΡΟΥ  ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΣ  (Πέτρα 1886 - Αθήνα 1979).

ΦιλÏŒλογος, ποιητής και μεταφραστής. Μετά το πέρας των εγκυκλίων σπουδÏŽν του στην Πέτρα και στη Σμύρνη (Ευαγγελική Σχολή), φοίτησε στο Πανεπιστήμιο ΑθηνÏŽν. Πτυχιούχος φιλολογίας (1911), μετέβη στο ΜÏŒναχο, ÏŒπου πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές (ως το 1913).
Διετέλεσε καθηγητής, γυμνασιάρχης (Σμύρνη, Μυτιλήνη, Ιθάκη, Λευκάδα, Κέρκυρα, Αίγινα, Πειραιάς) αιρετÏŒς εκπαιδευτικÏŒς σύμβουλος (1931 - 1933) και διευθυντής Μέσης Εκπαίδευσης στο Υπουργείο Παιδείας (1944 - 1945).
Το 1921 δημοσίευσε την ποιητική συλλογή "ΔρÏŒμοι και μονοπάτια" (2η συμπληρωμένη έκδοση το 1971). Με το ψευδÏŽνυμο Μελικέρτης συνεργάστηκε σε διάφορα περιοδικά και εφημερίδες σε Σμύρνη, Λέσβο και Αθήνα. Πολύ γρήγορα ÏŒμως εγκατέλειψε την ποίηση και ασχολήθηκε με την μετάφραση ξένης και αρχαίας λογοτεχνίας. Μετέφρασε έργα των Γκαίτε (Ελένη του δεύτερου Φάουστ, 1925, 1979), Σίλερ (Μαρία Στιούαρτ, 1932, 1952), Μολιέρου (Με το ζÏŒρι παντρειά, Ταρτούφος, Οι κατεργαριές του Σκαπίνου, 1950), ΟυγκÏŽ (Ρουί Μπλας, 1951) και Μυσέ (Μία πÏŒρτα πρέπει να είναι ανοικτή ή κλειστή, 1948  και Δεν πρέπει να ορκίζεσαι για τίποτα, 1950). ΑπÏŒ την αρχαία ελληνική γραμματεία μετέφρασε τους Μύθους του ΑισÏŽπου (1950), τον Μένανδρο (1954), ÏŒλες τις κωμωδίες του Αριστοφάνη (1967), τραγωδίες του Ευριπίδη (1972) και τους Πυθιονίκους του Πινδάρου, που εκδÏŒθηκαν λίγο μετά το θάνατÏŒ του (1979). Για την ποιÏŒτητα του μεταφραστικού του έργου βραβεύθηκε (το 1972) απÏŒ την Ακαδημία ΑθηνÏŽν.
ΔημιουργÏŒς της Νεοελληνικές μετρικής (1930, 1974) και γνÏŽστης, λÏŒγω της ιδιÏŒτητάς του, των ιδιαιτεροτήτων της ελληνικής γλÏŽσσας - με τις οποίες καταπιάστηκε και αργÏŒτερα, σε συνεργασία με τους Μ. Τριανταφυλλίδη και Μ. ΟικονÏŒμου, στο σύγγραμμα "Η γλÏŽσσα μου" (1955), καθÏŽς και σε πολλά άλλα δημοσιεύματά του ("Ο μεταφραστής και αγωνιστής του δημοτικισμού", τεύχος 73 της Νέας Εστίας, 1963) - υπήρξε ένα απÏŒ τα μέλη της επιτροπής σύνταξης της Νεοελληνικής Γραμματικής, που εκδÏŒθηκε απÏŒ τον ΟΕΣΒ το 1941. Συνέταξε επίσης δοκίμια για σχολική χρήση (Εισαγωγή στη Δραματική Ποίηση), που συμπεριλήφθηκαν επί σειρά ετÏŽν σε εκδÏŒσεις του ΟΕΔΒ.
Πέθανε πλήρης ημερÏŽν, την 27η Δεκεμβρίου 1979 στην Αθήνα.

11. ΣΤΑΥΡΟΥ  ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ  (Πέτρα 1899 - Αθήνα 1973)

ΝεÏŒτερος αδελφÏŒς του Θρασυβούλου. Μεταφραστής, ο οποίος απέδωσε στην ελληνική κυρίως έργα της αγγλÏŒφωνης λογοτεχνίας. Σύζυγος της διηγηματογράφου, μυθιστοριογράφου και κριτικού, Τατιάνας.
Σπούδασε στη Σχολή Μπάξτερ της Σμύρνης και κατÏŒπιν εργάστηκε σε εμπορικές επιχειρήσεις. Δημοσίευσε τις πρÏŽτες μεταφράσεις του στα περιοδικά "Χαραυγή" της Λέσβου και "Ζωή" της ΚωνσταντινουπÏŒλεως (1919 - 1920). ÎŽστερα απÏŒ τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαταστάθηκε στην Αθήνα. Τα μεταφραστικά του δοκίμια εκδÏŒθηκαν με τίτλους : "Αγγλοι λυρικοί" (1944), "Σύγχρονοι Αμερικανοί και Αγγλοι λυρικοί" (1946), "Νέγροι ποιητές" (1966), "Δύο έγχρωμοι ποιητές" (1970). Μετέφρασε επίσης το μυθιστÏŒρημα "Η πτÏŽση ενÏŒς Τιτάνος" του ΙγκÏŒρ Γκουζένκο (1954) και τα θεατρικά έργα του Τζων Μίλινγκτον Συνγκ, "Καβαλάρηδες στην Θάλασσα" (1934), "Η Ντρίαντρη των θλίψεων" (1949), "Η σκιά της κοιλάδας" (1951), "Η πηγή των Αγίων" (1968) και "Το λεβεντÏŒπαιδο της Ιρλανδίας" (1970). Μεταφράσεις του έχουν δημοσιευθεί στα περιοδικά "Κύκλος" και "Νέα Εστία". 

12. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ (1903 – 1984).

ΓιÏŒς του Γεωργίου Μαλλιάκα και της Ολυμπίας Γεωργιάδου. ΝομικÏŒς, διδάκτωρ του Πανεπιστημίου ΑθηνÏŽν. Άρχισε τη δικηγορία στη Λάρισα και τη συνέχισε στην Αθήνα (1928 κ.ε.), ειδικευÏŒμενος σε αστικά και διοικητικά ζητήματα. Διετέλεσε πρÏŒεδρος της "ΕνÏŽσεως Λεσβίων" ΑθηνÏŽν, βουλευτής Λέσβου της ΕνÏŽσεως Κέντρου και ΥφυπουργÏŒς Γεωργίας (1964 - 1965). Έλαβε μέρος στην Εθνική Αντίσταση (ΕΔΕΣ). Κατά το κίνημα του Δεκεμβρίου 1944 συνελήφθη απÏŒ τον ΕΛΑΣ και καταδικάστηκε σε θάνατο ως στενÏŒς συνεργάτης του Γεωργίου Παπανδρέου. Υπήρξε ο δημιουργÏŒς του βουλευτικού οικισμού ‘ΠολιτεÎ¯α’ (Κοκκιναράς – Κηφισιά).

13. ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ  ΑΣΗΜΑΚΗΣ (Μυτιλήνη 1903 - Αθήνα 1984)

Γεννήθηκε στη Μυτιλήνη απÏŒ πετρανούς γονείς.
Πέρασε τα παιδικά του χρÏŒνια στη Μυτιλήνη και φοίτησε στο εκεί Γυμνάσιο. ΚατÏŒπιν σπούδασε νομικά στην Αθήνα, ÏŒπου εγκαταστάθηκε και άσκησε για πολλά χρÏŒνια τη δικηγορία. Μελέτησε μαρξισμÏŒ, κοινωνιολογία, φιλοσοφία και λογοτεχνία, ελληνική και ξένη.
Αρχισε να δημοσιεύει στίχους, άρθρα και σχÏŒλια απ' τα νεανικά του χρÏŒνια (1921) σε περιοδικά της αριστερής διανÏŒησης (Νέα ΕπιθεÏŽρηση κ.α.) και, κατά την περίοδο της δικτατορίας Μεταξά, συνεργάστηκε στενά με το πρωτοποριακÏŒ τÏŒτε περιοδικÏŒ 'Νεοελληνικά Γράμματα' . Για τα δημοσιεύματά του φυλακίστηκε απÏŒ το καθεστÏŽς. Το ποίημά του 'Τριμελές Πλημμελειοδικείο' ('Ταξίδια με πολλούς ανέμους') μαρτυρεί το μαχÏŒμενο στρατευμένο διανοούμενο εκείνης της περιÏŒδου. Ορισμένα ποιήματά του κυκλοφορούσαν προφορικά μεταξύ κρατουμένων ή απαγγέλλονταν σε συγκεντρÏŽσεις, ÏŒπως γινÏŒταν και με ποιήματα του Βάρναλη, του Αγι Θέρου κ.α. Συχνά ÏŒμως στους στίχους και στα σχÏŒλιά του ωθούσε τη δηκτική πολιτική του σάτιρα σε ακρÏŒτητες.
Κομμουνιστής ως έφηβος, πήρε μέρος στην Εθνική Αντίσταση με το Ε.Α.Μ. Μετέχοντας στον κύκλο των αντιστασιακÏŽν λογοτεχνÏŽν, ο Πανσέληνος συνεργαζÏŒταν σε παράνομα έντυπα. Συνελήφθη απÏŒ τις ιταλικές αρχές και κλείστηκε στις φυλακές Αβέρωφ.
Μετά τα Δεκεμβριανά (1944), κρατούμενος των Άγγλων, δραπέτευσε απÏŒ το στρατÏŒπεδο Ελληνικού (Χασάνι). Κατά την μεταπελευθερωτική περίοδο συνεργάστηκε με τα 'Ελεύθερα Γράμματα' που διηύθυνε ο Δημήτρης Φωτιάδης. Μετριοπαθέστερος αργÏŒτερα, προσχÏŽρησε στο κÏŒμμα ΣΚ-ΕΛΔ (που σχηματίστηκε απÏŒ το ΣοσιαλιστικÏŒ κÏŒμμα του Αλ. ΣβÏŽλου και απÏŒ την ΕΛΔ του Ηλία ΤσιριμÏŽκου), έγραψε στο δημοσιογραφικÏŒ ÏŒργανÏŒ του 'Μάχη' και εξελέγη βουλευτής του κÏŒμματος αυτού ως υποψήφιος Λέσβου, το 1950. Στις εκλογές του 1981 περιλήφθηκε - τιμής ένεκεν - στο ψηφοδέλτιο επικρατείας της ΕΑΡ.
Διετέλεσε μέλος του διοικητικού συμβουλίου και αντιπρÏŒεδρος της Εταιρείας Ελλήνων ΛογοτεχνÏŽν (1975 - 1977). Ταξίδεψε στις ανατολικές και δυτικές χÏŽρες, μετέχοντας κάποτε σε παγκÏŒσμια συνέδρια.
Μεγάλο μέρος του έργου του, ποιητικού και κριτικού, παραμένει διάσπαρτο στα προαναφερθέντα έντυπα. Έχουν εκδοθεί οι ποιητικές του συλλογές : 'Μέρες οργής' (1946), 'Ταξίδια με πολλούς ανέμους' (1964), 'Το καφενείο του άλλου δρÏŒμου' (1971, 1972), το χρονικÏŒ απÏŒ τις ιταλικές φυλακές 'Μέρες απÏŒ τη ζωή μας' (1957), τα δοκίμιά του για το ΓιÏŽργο Θεοτοκά (1973) και το ΣικελιανÏŒ (1981), τα αυτοβιογραφικά του "ΤÏŒτε που ζούσαμε" (1974) και 'Νερά και χÏŽματα και άλλα πολλά" (1977) και η σάτιρα "Συνέντευξη με τον εαυτÏŒ μου" (1984).
O Ασημάκης Πανσέληνος επισκεπτÏŒταν την Πέτρα σχεδÏŒν κάθε καλοκαίρι, ως το τέλος της ζωής του.

14. ΣΕΡΕΣΛΗΣ  ΝΙΚΟΛΑΟΣ  (Πέτρα 1904 - 1971)

ΙατρÏŒς, διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Μονάχου. Δημοσίευσε επιστημονικές εργασίες σχετικά με τη χολερυθρίνη του αίματος, την καρκινωμάτωση του ορθού και άλλα εργαστηριακά και κλινικά θέματα, ÏŒπως και μεταφράσεις ποιημάτων των Γκαίτε και Σίλλερ ("Προμηθέας", "Σεμέλη" κ.α.).

15. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ ΟΡΦΕΑΣ (1907 - 1979)

Διαπρεπής Δημοσιογράφος. Στέλεχος του Κ.Κ.Ε.
Γεννήθηκε στο ΑÏŠδίνιο της Μικράς Ασίας και μεγάλωσε στη Μυτιλήνη. Έφηβος ήρθε στην Αθήνα. Το 1926 εισήχθη στη Νομική Σχολή του Εθνικού Παν/μίου. ΤαυτÏŒχρονα άρχισε να δημοσιογραφεί στην εφημερίδα "Ριζοσπάστης". ÎŒταν αποφοίτησε, μετέβη στο εξωτερικÏŒ ÏŒπου σπούδασε πολιτικές και οικονομικές επιστήμες.
Επί 25 χρÏŒνια εργάστηκε στην εφημερίδα "ΤΑ ΝΕΑ", ασχολούμενος με το διεθνές ρεπορτάζ. Σημείωσε μεγάλες δημοσιογραφικές επιτυχίες αναλαμβάνοντας σπουδαίες έρευνες και κρίσιμες αποστολές στη Δυτική και Ανατολική ΕυρÏŽπη. Τα τελευταία χρÏŒνια της ζωής του έγραφε στις εφημερίδες "Ελευθεροτυπία" και "Ριζοσπάστης", επίσης με μεγάλες επιτυχίες. Το ÏŒνομά του έγινε θρύλος, ÏŒταν στο ξεκίνημα της καριέρας του και σε ηλικία μÏŒλις 22 ετÏŽν, αφού μπήκε στις γαλαρίες του Λαυρίου και ανεκάλυψε τα λείψανα των σκοτωμένων ανθρακωρύχων, απέδωσε με ζωντάνια και ακρίβεια, σε μια συγκλονιστική έρευνα, το χρονικÏŒ της απεργίας του 1889.
Έδωσε το παρÏŒν στους αγÏŽνες του έθνους για την απαλλαγή απÏŒ τη ναζιστική κατοχή και την υπεράσπιση των αρχÏŽν της Δημοκρατίας και της κοινωνικής Δικαιοσύνης. Το συγγραφικÏŒ του έργο (βιβλία πολιτικού περιεχομένου) διακÏŒπηκε μονάχα με το θάνατÏŒ του, στα 1979.
Μεταξύ άλλων δημοσίευσε :
«Ο Μεγάλος ΟκτÏŽβρης και η Ελλάδα». Κάκτος 1979
«Ο Κάρλ Μάρξ και ο Φρίντριχ Ένγκελς για την Επανάσταση του "21»  20ος ΑιÏŽνας. 1976 (Στον ΠρÏŒλογο αναφέρεται σε προγενέστερη έκδοση με τίτλο "Ο Μαρξ, ο Ένγκελς, ο Λένιν για την Ελλάδα", του 1933).
Επίσης, πραγματοποίησε διαλέξεις στο Κέντρο ΜαρξιστικÏŽν ΕρευνÏŽν.

16. ΚΑΝΕΛΛΗΣ  ΟΡΕΣΤΗΣ  (Σμύρνη 1910 - Αθήνα 1979)

Ζωγράφος. ΑνεψιÏŒς του Θρασυβούλου Σταύρου.
Φοίτησε κατ αρχάς στην ιατρική σχολή (1927 - 1929). Το 1930 - 1932 πήγε στο Παρίσι, ÏŒπου σπούδασε στις ελεύθερες ακαδημίες ΜπριανσÏŒν και Γκραντ Σωμιέρ. Το 1950 υπήρξε συνιδρυτής  των ομάδων "Τέχνη Β" και "Στάθμη". Ασκησε επίσης τεχνοκριτική σε εφημερίδες και περιοδικά ("Ριζοσπάστης", "ΖυγÏŒς" κ.α.).
Συμμετείχε σε πολλές ομαδικές εκθέσεις, στις Πανελλήνιες των ετÏŽν 1936, 1937, 1938, 1952, 1963 και 1974, σε ÏŒλες τις εκθέσεις της "Τέχνης" και της "Στάθμης" κ.α. Επίσης έλαβε μέρος στις Μπιενάλε Βενετίας (1934), Αλεξανδρείας (1954) και στιςδιεθνείς εκθέσεις της Ν. ΥÏŒρκης (1958), του Λουγκάνο (1962), των ΒρυξελλÏŽν (1964) κ.α. Στην Αθήνα οργάνωσε 19 ατομικές εκθέσεις απÏŒ το 1933 ως το 1978.
Το 1978 η Εθνική Πινακοθήκη οργάνωσε αναδρομική έκθεση των έργων του.
Ο Κανέλλης κινήθηκε στο εξπρεσσιονιστικÏŒ κλίμα της σχολής του Παρισιού (Ντεραίν, Σουτίν). Αγαπημένη του θεματολογία η δυστυχία της Κατοχής με τα πεινασμένα παιδιά και τα τυμπανιαία σÏŽματα. Η Î­μφαση στα πορτοκαλιά και στα κίτρινα δίνει στα έργα του έναν εφιαλτικÏŒ χαρακτήρα.
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής δραστηριοποιήθηκε στο Ε.Α.Μ. Λέσβου και έγινε μέλος της Τομεακής του Βορείου Τμήματος. Πέθανε στην Αθήνα, το 1979, σε ηλικία 69 ετÏŽν.

ΟΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΤΡΑ

ΝΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗ

Η Νίκη Ελευθεριάδη, κÏŒρη του Τάκη Ελευθεριάδη, γεννήθηκε στην Πέτρα το 1954. Σπούδασε γραφικές τέχνες, διακÏŒσμηση εσωτερικού χÏŽρου στην Αθήνα - στο ΚΤΕ - (1972 - 74) και πλαστικές τέχνες στο Πανεπιστήμιο Paris VIII (1975 - 77). Ζει και εργάζεται στην Αθήνα και στην Πέτρα.
Για το ζωγραφικÏŒ της έργο έχουν γραφτεί πολλά δοκίμια και κριτικές, μερικές απÏŒ τις οποίες υπογράφουν οι :  Β. Σπηλιάδη,  Ν. Ηλιοπούλου - Ρογκάν,  Σ. Λυδάκης,  Α. Ταμβάκη,  Ν. Αλεξίου,  Α. Κοροξενίδου,  Α. Γριμάνη,  Τ. Μαυρωτάς,  Χρ. ΜπÏŒτσογλου,  Χ. Ντουνιά.  
Έργα της βρίσκονται στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης Ι. Βορρέ, στην Εθνική Πινακοθήκη, στο Μουσείο Max Fourny στο Παρίσι, στην Αγροτική Τράπεζα, στην Alpha Bank, στο ΤελλÏŒγλειο Ίδρυμα Θεσσαλονίκης, στην Πινακοθήκη του Δήμου Μυτιλήνης, στο ΑρχαιολογικÏŒ Μουσείο και σε ιδιωτικές συλλογές στην Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Μυτιλήνη, Ρέθυμνο, ΒÏŒλο, Κρήτη, Κέρκυρα, Παρίσι, Βρυξέλλες, Άμστερνταμ και Μελβούρνη.

Copyright :  ΝΙΚΟΛΑΟΣ Γ. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ – ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ
                    ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ – ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ
         2007