Lesvos oldies

Μια φορά και ένα καιρό... ταξίδι στο παρελθόν.

Στη Βγενούλα και σε κείνην


Πέτρα

ΕΞΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ του Νικολάου Σταυρίδη - Νικολαϊδη (Φιλόλογου - Ιστορικού)

ΕΞΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ

Η Πέτρα ανέδειξε τις παρακάτω εξέχουσες προσωπικότητες της επιστήμης και της τέχνης :

1. ΚΑΖΑΖΗΣ  ΝΕΟΚΛΗΣ  (Πέτρα 1849 - Αθήνα 1936) 

Γεννήθηκε στην Πέτρα αλλά πέρασε τα παιδικά του χρόνια στο Αδραμύττιο, όπου ο πατέρας του ήταν τραπεζίτης. Τακτικός καθηγητής της πολιτικής οικονομίας (1891 - 1894) και της εγκυκλοπαιδείας και φιλοσοφίας του Δικαίου (1894 - 1910). Κοσμήτωρ της Νομικής (1900), πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών (1902), ξανά κοσμήτωρ (1907), εξελίχθηκε σε ένθερμο υπέρμαχο των εθνικών δικαίων.  Το επιστημονικό και συγγραφικό έργο του υπήρξε σημαντικό και πληθωρικό : φιλοσοφικά, οικονομικά, πολιτικά, ιστορικά συγγράμματα, όπως και εκατοντάδες άρθρα, μελέτες κλπ.
Στα 1996, ο Σύλλογος Πετρανών Αθήνας "Ορέστης Κανέλλης" ανήγειρε χάλκινη προτομή του στον αύλειο χώρο του πρώην Λυκείου Πέτρας και νυν Αγροτικού Ιατρείου.


2. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ ΜΙΧΑΗΛ (Πέτρα 1855 - Μυτιλήνη 1950)
 
Ο "πατριάρχης" οικογένειας φιλολόγων της Πέτρας. Ελληνοδιδάσκαλος επί μισό περίπου αιώνα (1880 - 1926) σε σχολεία της Μυτιλήνης. Μολονότι δεν είχε πανεπιστημιακή μόρφωση, διακρινόταν για τη φιλολογική του κατάρτιση. Δημοσίευσε την τραγωδία  "Κόδρος" (1880) και δύο συλλογές άρθρων με τον τίτλο "Λεσβιακαί σελίδες" (1909, τομ. Α΄  &  1939, τομ. Β΄).


3. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ  ΚΙΜΩΝ  (Πέτρα 1906 - 1952)

Μοναχογιός του ελληνοδιδασκάλου Μιχαήλ Μιχαηλίδη.
Διαπρεπής φιλόλογος και εξέχων δημοτικιστής (σε αντίθεση με τον "γλωσσαμύντορα" πατέρα του) λόγιος. Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Συνδέθηκε στενά με μεγάλες προσωπικότητες του δημοτικισμού από το προοδευτικό περιβάλλον της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης (Λίνος Πολίτης, Ιωάννης Κακριδής).
 Την Άνοιξη του 1942 - και ενώ είχε διακοπεί η λειτουργία του Ημιγυμνασίου στην Πέτρα - ο Κίμων Μιχαηλίδης ήρθε σε συνεννόηση με τον Έκτορα Λασκαρίδη, συγχωριανό του μαθηματικό (που επίσης δεν απέκτησε τίτλο σπουδών), για τη σύσταση ιδιωτικού σχολείου. Σε μια εποχή που ο τόπος είχε στερηθεί ανάμεσα σε άλλα και το Ημιγυμνάσιο, η συμβολή του "Φροντιστηρίου" στα εκπαιδευτικά πράγματα υπήρξε ανεκτίμητης αξίας.
Κατά τη διάρκεια της σύντομης ζωής του, ο Κίμων Μιχαηλίδης αναδείχθηκε όχι μόνο σε ταλαντούχο δάσκαλο, αλλά και σε έναν από τους εκλεκτότερους ιστορικούς της νεοελληνικής (και λεσβιακής) λογοτεχνίας. Εξέδωσε πολλές μελέτες.


4. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ  ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ (Πέτρα 1867 - Μυτιλήνη 1926)

Πρώτος εξάδελφος του "γλωσσαμύντορος" ελληνοδιδασκάλου Μιχαήλ Μιχαηλίδη.
Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Δίδαξε επί σειρά ετών στη Σμύρνη, σε εφημερίδες της οποίας (Αμάλθεια, Κόσμος, Σμύρνη  κ.α.) δημοσιεύθηκαν ποιήματά του. Ήταν ένα πρώιμο ποιητικό ταλέντο (είχαν δημοσιευθεί στίχοι του το 1881, όταν δηλαδή ήταν 14 ετών, στο περιοδικό "Σαπφώ"). Τύπωσε δύο συλλογές :  «Ρόδα και κυπάρισσοι» (1884) και «Όνειρα» (1890). Στις μυτιληναϊκές εφημερίδες των αρχών του 20ου αιώνα δεν υπάρχει τίποτα δικό του•  βρέθηκαν ωστόσο ελάχιστα ποιήματά του στο «Μικρασιατικόν Ημερολόγιον» της Ε. Σ. Σβορώνου και στον «Κόσμο» της Σμύρνης, γεγονός που αποδεικνύει ότι συντηρούσε την ποιητική του διάθεση.

5. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ  ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ  (1863 - 1916 ;)
 
Σπούδασε ιατρική στο Παρίσι. Εγκαταστάθηκε κατόπιν στη Σμύρνη, στο Αγγλικό Νοσοκομείο της οποίας υπηρέτησε και αναδείχθηκε σε διαπρεπή χειρουργό. Βρέθηκε στο στόχαστρο νεοτουρκικών εθνικιστικών κύκλων οι οποίοι, κατά τη διάρκεια του "πρώτου διωγμού" (1914 - 1918), μεθόδευσαν την απαγωγή (1916) και τον εκτοπισμό του στο εσωτερικό της Μ. Ασίας. Έκτοτε χάθηκαν τα ίχνη του.


6. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ  ΝΙΚΟΛΑΟΣ  (Πέτρα 1867 - 1943).

Εξάδελφος του προηγουμένου. Νομικός και ιστορικός. Άνθρωπος φιλομαθής, με ευρύτητα πνευματικών ενδιαφερόντων (ιστορικών, γλωσσολογικών, νομικών), εξελίχθηκε γρήγορα σε εμβριθή επιστήμονα με εκπληκτική αφομοιωτική, συνθετική και αναλυτική ικανότητα, ευλύγιστο κριτικό πνεύμα, ακαδημαϊκή σοφία και ακαταπόνητο ερευνητικό ζήλο.
Το συγγραφικό έργο του είναι τεράστιο και αναφέρεται κυριότατα σε λεπτά νομικά ζητήματα περί τα προνόμια του Οικουμενικού Πατριαρχείου και το οθωμανικό Δίκαιο. [π.χ. ‘Η ακίνητος ιδιοκτησία εν Τουρκία’ (Αθήναι 1903), ‘Ανατολικαί Μελέται, τομ. Ι  (Εν Σμύρνη, τύποις Ν. Μ. Βιδόρη, 1909). "Μελέται μουσουλμανικού δικαίου οθωμανικής νομοθεσίας και δικαίων των εν Τουρκία Χριστιανών. Τεύχος πρώτον" (Εν Μυτιλήνη, τύποις Σάλπιγγος, 1912), κ.α.]
Ο Νικόλαος Ελευθεριάδης διετέλεσε επί σειρά ετών Νομικός Σύμβουλος του Κράτους επί ζητημάτων αφορώντων το καθεστώς ιδιωτικών ή βακουφικών ακινήτων που βρέθηκαν εντός ελληνικής επικρατείας (1912 - 1923), όπως επίσης και επί του δαιδαλώδους προβλήματος των ανταλλαξίμων (1923 κ.ε.).
Από το γάμο του με την Ελένη Μωραΐτου δεν απέκτησε παιδιά. Πέθανε σε ηλικία 76 ετών κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής.


7. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ ΤΑΚΗΣ (Πέτρα 1911 - 1987)
 
Ζωγράφος. Λάτρης των βιβλίων, της κλασικής μουσικής και μανιώδης συλλέκτης κεραμικών. Ανεψιός του νομομαθούς Νικολάου Ελευθεριάδη.
Υπήρξε αυτοδίδακτος. Αρχισε να ζωγραφίζει από το 1925, αλλά επιδόθηκε συστηματικά στη ζωγραφική μετά τη γνωριμία του με το Γιώργο Γουναρόπουλο (στα 1930) που, κατά κάποιο τρόπο, στάθηκε ο μοναδικός του δάσκαλος. Στα έργα του καλλιέργησε την τοπιογραφία αξιοποιώντας τύπους της εξπρεσιονιστικής γραφής.
Εξέθεσε για πρώτη φορά το 1933 με την ομάδα "Τέχνη", της οποίας έγινε αργότερα μέλος. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο η ζωγραφική του (κυρίως νεκρές φύσεις) εμπλουτίστηκε με την οπτική του κυβισμού (γεωμετρικοποίηση του θέματος και αυστηρή χρωματολογία).
Το έργο του διακρίνεται για τον πηγαίο χαρακτήρα του και αποτελεί ιδιαίτερη περίπτωση της νεοελληνικής τέχνης. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος των ομάδων "Στάθμη" (1949) και "Αρμός", ενώ η δημιουργία του έχει κοινά στοιχεία με τα έργα του Βιτσώρη, του Μηταράκη και του Ορέστη Κανέλλη. Παρουσίασε 5 ατομικές εκθέσεις στην Αθήνα (πρώτη το 1934) και συμμετέσχε σε 4 πανελλήνιες (1938 - 1948), στην εκδήλωση της ομάδας "Τέχνη" (1940), στην Μπιενάλε του Σάουν Πάουλου (1959) και αλλού. Μετά την τελευταία του έκθεση στον "Ζυγό" (1959), σταμάτησε να ζωγραφίζει. Από τότε πλούτιζε με πάθος και επιμονή τις συλλογές του : βιβλία, δίσκους μουσικής και πήλινα.
Πίνακές του βρίσκονται στην Εθνική Πινακοθήκη, στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων, στη Δημοτική Πινακοθήκη Ρόδου και σε πολλές ιδιωτικές συλλογές.


8. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ  ΙΩΑΝΝΗΣ  (Πέτρα 1866 -  ; )

Από τον Οικονόμο Σ. Τάξη  χαρακτηρίζεται "διαπρέπων εν Σμύρνη διδάκτωρ της Φιλολογίας". Ύστερα απ" τη Μικρασιατική Καταστροφή, εγκαταστάθηκε στην Αθήνα όπου δίδαξε στο Αμερικανικό Κολλέγιο. Μετέφρασε από τα γαλλικά και δημοσίευσε στη Σμύρνη το έργο του "ονομαστού συγγραφέα και παιδαγωγού" (η διατύπωση είναι δική του)  J. Compayre : «Ο Πεσταλότσης. Ο βίος και το έργον του»


9. ΦΡΙΛΙΓΓΟΣ  ΚΩΣΤΑΣ  (Σμύρνη 1882 - Αθήνα 1950)
 
Λογοτέχνης, διανοούμενος και γιατρός (δερματολόγος). Καταγόταν από τα Κύθηρα, αλλά γεννήθηκε στη Σμύρνη. Με την Πέτρα συνδέθηκε μέσω του γάμου του με την Φωτώ Σταύρου, αδελφή των Θρασυβούλου και Δημητρίου Σταύρου.
Δυναμικό στέλεχος της Εθνικής Αντίστασης κατά των Γερμανών, άνθρωπος με οργανωτικά προσόντα και δημοκρατικό φρόνημα ορίστηκε από το Ε.Α.Μ. νομάρχης Λέσβου [Σεπτέμβριος - Νοέμβριος 1944].
Δημοσίευσε ιατρικές και φιλολογικές μελέτες σε περιοδικά της Σμύρνης, της Μυτιλήνης και της Αθήνας. Εξέδωσε την ποιητική συλλογή "Τα τραγούδια της σκιάς" και δημοσίευσε ποιήματα και διηγήματα στα λογοτεχνικά περιοδικά "Νουμάς", "Χαραυγή" και "Νεοελληνικά Γράμματα".
Πραγματοποίησε αξιόλογες έμμετρες μεταφράσεις βιβλικών κειμένων (με εισαγωγή και ερμηνευτικά σχόλια) :  Ασμα Ασμάτων (1912, 2η εκδ. 1937), Ιώβ (1931), Ψαλμοί (1947) και Κόελεθ (1950). Αφησε ανέκδοτες μεταφράσεις των "Αργοναυτικών" του Απολλωνίου, των "Φοινισσών" του Ευριπίδη, του "Αίαντος" το Σοφοκλή κ.α.


10. ΣΤΑΥΡΟΥ  ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΣ  (Πέτρα 1886 - Αθήνα 1979).

Φιλόλογος, ποιητής και μεταφραστής. Μετά το πέρας των εγκυκλίων σπουδών του στην Πέτρα και στη Σμύρνη (Ευαγγελική Σχολή), φοίτησε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Πτυχιούχος φιλολογίας (1911), μετέβη στο Μόναχο, όπου πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές (ως το 1913).
Διετέλεσε καθηγητής, γυμνασιάρχης (Σμύρνη, Μυτιλήνη, Ιθάκη, Λευκάδα, Κέρκυρα, Αίγινα, Πειραιάς) αιρετός εκπαιδευτικός σύμβουλος (1931 - 1933) και διευθυντής Μέσης Εκπαίδευσης στο Υπουργείο Παιδείας (1944 - 1945).
Το 1921 δημοσίευσε την ποιητική συλλογή "Δρόμοι και μονοπάτια" (2η συμπληρωμένη έκδοση το 1971). Με το ψευδώνυμο Μελικέρτης συνεργάστηκε σε διάφορα περιοδικά και εφημερίδες σε Σμύρνη, Λέσβο και Αθήνα. Πολύ γρήγορα όμως εγκατέλειψε την ποίηση και ασχολήθηκε με την μετάφραση ξένης και αρχαίας λογοτεχνίας. Μετέφρασε έργα των Γκαίτε (Ελένη του δεύτερου Φάουστ, 1925, 1979), Σίλερ (Μαρία Στιούαρτ, 1932, 1952), Μολιέρου (Με το ζόρι παντρειά, Ταρτούφος, Οι κατεργαριές του Σκαπίνου, 1950), Ουγκώ (Ρουί Μπλας, 1951) και Μυσέ (Μία πόρτα πρέπει να είναι ανοικτή ή κλειστή, 1948  και Δεν πρέπει να ορκίζεσαι για τίποτα, 1950). Από την αρχαία ελληνική γραμματεία μετέφρασε τους Μύθους του Αισώπου (1950), τον Μένανδρο (1954), όλες τις κωμωδίες του Αριστοφάνη (1967), τραγωδίες του Ευριπίδη (1972) και τους Πυθιονίκους του Πινδάρου, που εκδόθηκαν λίγο μετά το θάνατό του (1979). Για την ποιότητα του μεταφραστικού του έργου βραβεύθηκε (το 1972) από την Ακαδημία Αθηνών.
Δημιουργός της Νεοελληνικές μετρικής (1930, 1974) και γνώστης, λόγω της ιδιότητάς του, των ιδιαιτεροτήτων της ελληνικής γλώσσας - με τις οποίες καταπιάστηκε και αργότερα, σε συνεργασία με τους Μ. Τριανταφυλλίδη και Μ. Οικονόμου, στο σύγγραμμα "Η γλώσσα μου" (1955), καθώς και σε πολλά άλλα δημοσιεύματά του ("Ο μεταφραστής και αγωνιστής του δημοτικισμού", τεύχος 73 της Νέας Εστίας, 1963) - υπήρξε ένα από τα μέλη της επιτροπής σύνταξης της Νεοελληνικής Γραμματικής, που εκδόθηκε από τον ΟΕΣΒ το 1941. Συνέταξε επίσης δοκίμια για σχολική χρήση (Εισαγωγή στη Δραματική Ποίηση), που συμπεριλήφθηκαν επί σειρά ετών σε εκδόσεις του ΟΕΔΒ.
Πέθανε πλήρης ημερών, την 27η Δεκεμβρίου 1979 στην Αθήνα.


11. ΣΤΑΥΡΟΥ  ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ  (Πέτρα 1899 - Αθήνα 1973)

Νεότερος αδελφός του Θρασυβούλου. Μεταφραστής, ο οποίος απέδωσε στην ελληνική κυρίως έργα της αγγλόφωνης λογοτεχνίας. Σύζυγος της διηγηματογράφου, μυθιστοριογράφου και κριτικού, Τατιάνας.
Σπούδασε στη Σχολή Μπάξτερ της Σμύρνης και κατόπιν εργάστηκε σε εμπορικές επιχειρήσεις. Δημοσίευσε τις πρώτες μεταφράσεις του στα περιοδικά "Χαραυγή" της Λέσβου και "Ζωή" της Κωνσταντινουπόλεως (1919 - 1920). Ύστερα από τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαταστάθηκε στην Αθήνα. Τα μεταφραστικά του δοκίμια εκδόθηκαν με τίτλους : "Αγγλοι λυρικοί" (1944), "Σύγχρονοι Αμερικανοί και Αγγλοι λυρικοί" (1946), "Νέγροι ποιητές" (1966), "Δύο έγχρωμοι ποιητές" (1970). Μετέφρασε επίσης το μυθιστόρημα "Η πτώση ενός Τιτάνος" του Ιγκόρ Γκουζένκο (1954) και τα θεατρικά έργα του Τζων Μίλινγκτον Συνγκ, "Καβαλάρηδες στην Θάλασσα" (1934), "Η Ντρίαντρη των θλίψεων" (1949), "Η σκιά της κοιλάδας" (1951), "Η πηγή των Αγίων" (1968) και "Το λεβεντόπαιδο της Ιρλανδίας" (1970). Μεταφράσεις του έχουν δημοσιευθεί στα περιοδικά "Κύκλος" και "Νέα Εστία". 


12. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ (1903 – 1984).

Γιός του Γεωργίου Μαλλιάκα και της Ολυμπίας Γεωργιάδου. Νομικός, διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Άρχισε τη δικηγορία στη Λάρισα και τη συνέχισε στην Αθήνα (1928 κ.ε.), ειδικευόμενος σε αστικά και διοικητικά ζητήματα. Διετέλεσε πρόεδρος της "Ενώσεως Λεσβίων" Αθηνών, βουλευτής Λέσβου της Ενώσεως Κέντρου και Υφυπουργός Γεωργίας (1964 - 1965). Έλαβε μέρος στην Εθνική Αντίσταση (ΕΔΕΣ). Κατά το κίνημα του Δεκεμβρίου 1944 συνελήφθη από τον ΕΛΑΣ και καταδικάστηκε σε θάνατο ως στενός συνεργάτης του Γεωργίου Παπανδρέου. Υπήρξε ο δημιουργός του βουλευτικού οικισμού ‘Πολιτεία’ (Κοκκιναράς – Κηφισιά).


13. ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ  ΑΣΗΜΑΚΗΣ (Μυτιλήνη 1903 - Αθήνα 1984)

Γεννήθηκε στη Μυτιλήνη από πετρανούς γονείς.
Πέρασε τα παιδικά του χρόνια στη Μυτιλήνη και φοίτησε στο εκεί Γυμνάσιο. Κατόπιν σπούδασε νομικά στην Αθήνα, όπου εγκαταστάθηκε και άσκησε για πολλά χρόνια τη δικηγορία. Μελέτησε μαρξισμό, κοινωνιολογία, φιλοσοφία και λογοτεχνία, ελληνική και ξένη.
Αρχισε να δημοσιεύει στίχους, άρθρα και σχόλια απ' τα νεανικά του χρόνια (1921) σε περιοδικά της αριστερής διανόησης (Νέα Επιθεώρηση κ.α.) και, κατά την περίοδο της δικτατορίας Μεταξά, συνεργάστηκε στενά με το πρωτοποριακό τότε περιοδικό 'Νεοελληνικά Γράμματα' . Για τα δημοσιεύματά του φυλακίστηκε από το καθεστώς. Το ποίημά του 'Τριμελές Πλημμελειοδικείο' ('Ταξίδια με πολλούς ανέμους') μαρτυρεί το μαχόμενο στρατευμένο διανοούμενο εκείνης της περιόδου. Ορισμένα ποιήματά του κυκλοφορούσαν προφορικά μεταξύ κρατουμένων ή απαγγέλλονταν σε συγκεντρώσεις, όπως γινόταν και με ποιήματα του Βάρναλη, του Αγι Θέρου κ.α. Συχνά όμως στους στίχους και στα σχόλιά του ωθούσε τη δηκτική πολιτική του σάτιρα σε ακρότητες.
Κομμουνιστής ως έφηβος, πήρε μέρος στην Εθνική Αντίσταση με το Ε.Α.Μ. Μετέχοντας στον κύκλο των αντιστασιακών λογοτεχνών, ο Πανσέληνος συνεργαζόταν σε παράνομα έντυπα. Συνελήφθη από τις ιταλικές αρχές και κλείστηκε στις φυλακές Αβέρωφ.
Μετά τα Δεκεμβριανά (1944), κρατούμενος των Άγγλων, δραπέτευσε από το στρατόπεδο Ελληνικού (Χασάνι). Κατά την μεταπελευθερωτική περίοδο συνεργάστηκε με τα 'Ελεύθερα Γράμματα' που διηύθυνε ο Δημήτρης Φωτιάδης. Μετριοπαθέστερος αργότερα, προσχώρησε στο κόμμα ΣΚ-ΕΛΔ (που σχηματίστηκε από το Σοσιαλιστικό κόμμα του Αλ. Σβώλου και από την ΕΛΔ του Ηλία Τσιριμώκου), έγραψε στο δημοσιογραφικό όργανό του 'Μάχη' και εξελέγη βουλευτής του κόμματος αυτού ως υποψήφιος Λέσβου, το 1950. Στις εκλογές του 1981 περιλήφθηκε - τιμής ένεκεν - στο ψηφοδέλτιο επικρατείας της ΕΑΡ.
Διετέλεσε μέλος του διοικητικού συμβουλίου και αντιπρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών (1975 - 1977). Ταξίδεψε στις ανατολικές και δυτικές χώρες, μετέχοντας κάποτε σε παγκόσμια συνέδρια.
Μεγάλο μέρος του έργου του, ποιητικού και κριτικού, παραμένει διάσπαρτο στα προαναφερθέντα έντυπα. Έχουν εκδοθεί οι ποιητικές του συλλογές : 'Μέρες οργής' (1946), 'Ταξίδια με πολλούς ανέμους' (1964), 'Το καφενείο του άλλου δρόμου' (1971, 1972), το χρονικό από τις ιταλικές φυλακές 'Μέρες από τη ζωή μας' (1957), τα δοκίμιά του για το Γιώργο Θεοτοκά (1973) και το Σικελιανό (1981), τα αυτοβιογραφικά του "Τότε που ζούσαμε" (1974) και 'Νερά και χώματα και άλλα πολλά" (1977) και η σάτιρα "Συνέντευξη με τον εαυτό μου" (1984).
O Ασημάκης Πανσέληνος επισκεπτόταν την Πέτρα σχεδόν κάθε καλοκαίρι, ως το τέλος της ζωής του.

14. ΣΕΡΕΣΛΗΣ  ΝΙΚΟΛΑΟΣ  (Πέτρα 1904 - 1971)

Ιατρός, διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Μονάχου. Δημοσίευσε επιστημονικές εργασίες σχετικά με τη χολερυθρίνη του αίματος, την καρκινωμάτωση του ορθού και άλλα εργαστηριακά και κλινικά θέματα, όπως και μεταφράσεις ποιημάτων των Γκαίτε και Σίλλερ ("Προμηθέας", "Σεμέλη" κ.α.).


15. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ ΟΡΦΕΑΣ (1907 - 1979)

Διαπρεπής Δημοσιογράφος. Στέλεχος του Κ.Κ.Ε.
Γεννήθηκε στο Αϊδίνιο της Μικράς Ασίας και μεγάλωσε στη Μυτιλήνη. Έφηβος ήρθε στην Αθήνα. Το 1926 εισήχθη στη Νομική Σχολή του Εθνικού Παν/μίου. Ταυτόχρονα άρχισε να δημοσιογραφεί στην εφημερίδα "Ριζοσπάστης". Όταν αποφοίτησε, μετέβη στο εξωτερικό όπου σπούδασε πολιτικές και οικονομικές επιστήμες.
Επί 25 χρόνια εργάστηκε στην εφημερίδα "ΤΑ ΝΕΑ", ασχολούμενος με το διεθνές ρεπορτάζ. Σημείωσε μεγάλες δημοσιογραφικές επιτυχίες αναλαμβάνοντας σπουδαίες έρευνες και κρίσιμες αποστολές στη Δυτική και Ανατολική Ευρώπη. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του έγραφε στις εφημερίδες "Ελευθεροτυπία" και "Ριζοσπάστης", επίσης με μεγάλες επιτυχίες. Το όνομά του έγινε θρύλος, όταν στο ξεκίνημα της καριέρας του και σε ηλικία μόλις 22 ετών, αφού μπήκε στις γαλαρίες του Λαυρίου και ανεκάλυψε τα λείψανα των σκοτωμένων ανθρακωρύχων, απέδωσε με ζωντάνια και ακρίβεια, σε μια συγκλονιστική έρευνα, το χρονικό της απεργίας του 1889.
Έδωσε το παρόν στους αγώνες του έθνους για την απαλλαγή από τη ναζιστική κατοχή και την υπεράσπιση των αρχών της Δημοκρατίας και της κοινωνικής Δικαιοσύνης. Το συγγραφικό του έργο (βιβλία πολιτικού περιεχομένου) διακόπηκε μονάχα με το θάνατό του, στα 1979.
Μεταξύ άλλων δημοσίευσε :
«Ο Μεγάλος Οκτώβρης και η Ελλάδα». Κάκτος 1979
«Ο Κάρλ Μάρξ και ο Φρίντριχ Ένγκελς για την Επανάσταση του "21»  20ος Αιώνας. 1976 (Στον Πρόλογο αναφέρεται σε προγενέστερη έκδοση με τίτλο "Ο Μαρξ, ο Ένγκελς, ο Λένιν για την Ελλάδα", του 1933).
Επίσης, πραγματοποίησε διαλέξεις στο Κέντρο Μαρξιστικών Ερευνών.


16. ΚΑΝΕΛΛΗΣ  ΟΡΕΣΤΗΣ  (Σμύρνη 1910 - Αθήνα 1979)

Ζωγράφος. Ανεψιός του Θρασυβούλου Σταύρου.
Φοίτησε κατ αρχάς στην ιατρική σχολή (1927 - 1929). Το 1930 - 1932 πήγε στο Παρίσι, όπου σπούδασε στις ελεύθερες ακαδημίες Μπριανσόν και Γκραντ Σωμιέρ. Το 1950 υπήρξε συνιδρυτής  των ομάδων "Τέχνη Β" και "Στάθμη". Ασκησε επίσης τεχνοκριτική σε εφημερίδες και περιοδικά ("Ριζοσπάστης", "Ζυγός" κ.α.).
Συμμετείχε σε πολλές ομαδικές εκθέσεις, στις Πανελλήνιες των ετών 1936, 1937, 1938, 1952, 1963 και 1974, σε όλες τις εκθέσεις της "Τέχνης" και της "Στάθμης" κ.α. Επίσης έλαβε μέρος στις Μπιενάλε Βενετίας (1934), Αλεξανδρείας (1954) και στιςδιεθνείς εκθέσεις της Ν. Υόρκης (1958), του Λουγκάνο (1962), των Βρυξελλών (1964) κ.α. Στην Αθήνα οργάνωσε 19 ατομικές εκθέσεις από το 1933 ως το 1978.
Το 1978 η Εθνική Πινακοθήκη οργάνωσε αναδρομική έκθεση των έργων του.
Ο Κανέλλης κινήθηκε στο εξπρεσσιονιστικό κλίμα της σχολής του Παρισιού (Ντεραίν, Σουτίν). Αγαπημένη του θεματολογία η δυστυχία της Κατοχής με τα πεινασμένα παιδιά και τα τυμπανιαία σώματα. Η έμφαση στα πορτοκαλιά και στα κίτρινα δίνει στα έργα του έναν εφιαλτικό χαρακτήρα.
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής δραστηριοποιήθηκε στο Ε.Α.Μ. Λέσβου και έγινε μέλος της Τομεακής του Βορείου Τμήματος. Πέθανε στην Αθήνα, το 1979, σε ηλικία 69 ετών.

ΟΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΤΡΑ


ΝΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗ

Η Νίκη Ελευθεριάδη, κόρη του Τάκη Ελευθεριάδη, γεννήθηκε στην Πέτρα το 1954. Σπούδασε γραφικές τέχνες, διακόσμηση εσωτερικού χώρου στην Αθήνα - στο ΚΤΕ - (1972 - 74) και πλαστικές τέχνες στο Πανεπιστήμιο Paris VIII (1975 - 77). Ζει και εργάζεται στην Αθήνα και στην Πέτρα.
Για το ζωγραφικό της έργο έχουν γραφτεί πολλά δοκίμια και κριτικές, μερικές από τις οποίες υπογράφουν οι :  Β. Σπηλιάδη,  Ν. Ηλιοπούλου - Ρογκάν,  Σ. Λυδάκης,  Α. Ταμβάκη,  Ν. Αλεξίου,  Α. Κοροξενίδου,  Α. Γριμάνη,  Τ. Μαυρωτάς,  Χρ. Μπότσογλου,  Χ. Ντουνιά.  
Έργα της βρίσκονται στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης Ι. Βορρέ, στην Εθνική Πινακοθήκη, στο Μουσείο Max Fourny στο Παρίσι, στην Αγροτική Τράπεζα, στην Alpha Bank, στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Θεσσαλονίκης, στην Πινακοθήκη του Δήμου Μυτιλήνης, στο Αρχαιολογικό Μουσείο και σε ιδιωτικές συλλογές στην Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Μυτιλήνη, Ρέθυμνο, Βόλο, Κρήτη, Κέρκυρα, Παρίσι, Βρυξέλλες, Άμστερνταμ και Μελβούρνη.

 


Copyright :  ΝΙΚΟΛΑΟΣ Γ. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ – ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ
                    ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ – ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ
         2007